Een nieuwe blik op de leeftijdmix

Origineel geplaatst op dinsdag 19 januari 2016 op de SVS-blog door Mimsy Sadofsky.

Tijdens de laatste open dag op de Sudbury Valley School, in oktober 2015, was er een opmerkelijke interactie. Het verbaasde me niet, maar het viel me gewoon op. Ik denk niet dat de gasten die met mij meeliepen genoeg kennis hadden van de context om op waarde te schatten wat we zagen.

Lea, een meisje van 10 jaar, dat altijd al op vele verschillende manieren en met verschillende media geweldig creatief is geweest sinds ik haar ontmoette toen ze vijf jaar was, zat aan het einde van de dag in de kunstkamer met stiften en papier. De open dag was bijna afgelopen en er waren geen andere kinderen die de kunstmaterialen nog gebruikten op dat moment.

art-room915Op onze school zitten veel talentvolle kunstenaars, zoals bijvoorbeeld de twee zeven jaar oude vriendinnen Jane en Amelia.

Leah legde uit dat ze een techniek gebruikte die ze nog nooit eerder had gebruikt, ze had deze van Jane en Amelia geleerd. In eerste instantie verbaasde me dat niet – totdat ik even wat langer stilstond bij wat ze had gezegd. Een begaafd, zelfverzekerd meisje van tien jaar had geen moeite met het uitproberen van een nieuwe techniek die ze geleerd had van twee kinderen die veel jonger waren. Het ging hier om de techniek van het tekenen van figuren, die verband hielden met hoe handen en voeten worden afgeschilderd en hoe gezichten gekanteld moeten worden.

dillon-and-elise-art-room03-300x200We praten vaak over de leeftijdmix en hoe die studenten in staat stelt vrij te kunnen kiezen met wie ze willen spelen wat ook betekent: met wie ze maar willen werken. Het is gemakkelijk voor te stellen hoe verrijkend het is voor een achtjarige om te spelen met elf- of dertienjarige. Het is ook gemakkelijk om hier de resultaten van te zien: jonge kinderen hebben (soms tot onze verbijstering) een enorme woordenschat. Ze zijn verbazingwekkend wereldwijs, soms op gebieden waarvan ouders zich dat niet konden voorstellen. Maar dit is een ander verhaal. Dit is de andere kant van de medaille. Leah heeft de leeftijd van Jane of Amelia nooit in ogenschouw genomen. Ze leerde van deze jongere kinderen alleen maar omdat ze iets wisten wat haar interesseerde.

Het was normaal. Het was mooi, maar het was vooral opvallend, omdat de meeste mensen de overdracht van kennis beschouwen als iets wat in een neerwaartse richting plaatsvindt, niet in een opwaartse. Niets is minder waar op de Sudbury Valley School waar de leeftijdsmix zo normaal is dat de mensen hier dit meestal niet eens opmerken.

emma-group-art-room042-300x200Maar dat zouden ze wel moeten. Vandaag zag ik een 12-jarig meisje tijdens haar proefweek het grootste deel van haar dag met een negen jaar oude “veteraan” doorbrengen. Naast hoe de school te ervaren, kan ik me zo veel dingen voorstellen die ze leerde. Hoe als een gelijke om te gaan met een tachtigjarige kan een van die dingen zijn geweest; niet respectvol te zijn omdat je ouders je dit aangeleerd hebben, maar door te beseffen dat je met respect met elkaar omgaat omdat je op deze school allemaal gelijk bent.

Als tieners komen voor een aannamegesprek, vertel ik ze vaak dat ze zullen leren door naar kleine kinderen te kijken. Wat ze dan leren? Ten eerste, hoe ze hun tijd kunnen besteden. Tijd gaat tergend traag voor een nieuwe tiener. Ze hebben meestal veel schooljaren besteed door te doen wat ze werd verteld, maar als je niet wordt verteld wat te doen, zo blijkt, wordt tijd als een zware last ervaren. “Oh, nee, ik wilde vrij zijn, maar nu weet ik niet wat ik wil doen”. Jonge kinderen zijn zich niet bewust van het idee dat vrijheid een last is. Van hen is een belangrijke les te leren. Jonge kinderen uiten hun geluk (en soms ook andere emoties) met verve. Tieners hebben daar ook behoefte aan! Ze hebben het nodig om zich te ontspannen. Kinderen die jarenlang hebben doorgebracht op de Sudbury Valley School zijn die kunst volledig meester.

Advertisements
Dit bericht werd geplaatst in De praktijk, Gelinkte Blog, Sudburyschool en getagged met , , , , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s